Ağır Tehlike Oluşturan Hastalığın Gizlenmesi

0
79
Ağır Tehlike Oluşturan Hastalığın Gizlenmesi
5 (100%) 1 vote

Ağır Tehlike Oluşturan Hastalığın Gizlenmesi

(TMK m, 150 b. 2)

Eşlerden birinin veya onun altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık kendisinden gizlenmişse evlenmenin iptali dava edilebilir.

Ağır tehlike oluşturan bir hastalığın gizlenmesinin iptal sebebi oluşturabilmesi için aşağıdaki koşulların gerçekleşmesi gerekir;

  • Hastalık eşe ilişkin olmalıdır,
  • Hastalık ağır tehlike oluşturmalıdır,
  • Hastalık gizlenmiş olmalıdır.

Yukarıda belirlediğimiz konu başlıklarını detaylı bir şekilde ifade edelim.

Hastalık Eşe İlişkin Olmalıdır

Bir hastalığın gizlenmesinin iptal sebebi oluşturabilmesi için hastalığın eşe ilişkin olması gerekmektedir.

Bizzat Eşin Hastalığı

Aldatma sebebiyle iptal davası açılabilmesi için ağır tehlike oluşturan hastalığın bizzat eşlerden birinde bulunması gereklidir. O halde eşlerden birinin kan hısımlarında ağır tehlike oluşturan hastalık kural olarak iptal sebebi oluşturmaz.

Kalıtımsal Hastalık

Ağır tehlike oluşturan hastalığın eşlerden birinin kan hısımlarında bulunması kural olarak evlenmenin iptali için bir sebep oluşturmaz ise de bu hastalık eğer kalıtımsal olarak eşe geçme özelliği taşımakta ise diğer koşuların da gerçekleşmesi durumunda aldatma sebebiyle evlenmenin iptali istenebilir.

Örneğin nesiller boyunca sürmekte olan şizofreninin evlenme anında eşte bulunmasa bile eşe geçecek özellikte olması ve bu durumun gizlenmesi halinde de evlenmenin iptali dava edilebilir.

Evlenmenin iptali davasının bu sebeple kabul edilebilmesi için sağlık kurulu raporu ile bu durumun belirlenmesi gerekmektedir.

Hastalık Ağır Tehlike Oluşturmalıdır

Evlenmenin iptalinin hastalığın gizlenmesi sebebiyle istenebilmesi için iki unsurun bir arada bulunması gerekmektedir;

  • Hastalık bulunmalıdır,
  • Hastalık ilgili için ağır tehlike oluşturmalıdır

Hastalık Bulunmalıdır

Bir hastalığın gizlenmesinin iptal sebebi oluşturabilmesi için hastalığa ilişkin aşağıdaki koşulların gerçekleşmesi gerekir;

  • Hastalık belirlenmiş olmalıdır,
  • Hastalık tedavi edilemez olmalıdır,
  • Davalı hastalığını biliyor olmalıdır.

Evlenmenin iptali davasına konu olan hastalık hakkında şimdi daha ayrıntılı bilgi verelim.

Hastalık Belirlenmiş Olmalıdır

Bir hastalığın gizlenmesinin aldatma sebebiyle evlenmenin iptali sebebi oluşturabilmesi için hastalığın resmi sağlık kurulu raporu ile belirtenmiş olması gerekir.

Bilindiği üzere Evlendirme Yönetmeliği m. 20 f. II. hükümlerine göre; resmi veya özel sağlık kurum ve kuruluşlarından alınacak sağlık raporu/resmi sağlık kurulu raporu evlenme dosyasına konulmakta olup sağlık raporuyla ilgili usul ve esaslar, sağlık alanındaki değişen ve gelişen şartlar da dikkate alınmak suretiyle Sağlık Bakanlığınca yayımlanacak genelgeyle belirlenmektedir.

Davalı eş hakkında verilen raporun gerçek ile bağdaşmadığı alınan resmi sağlık kurulu raporu ile anlaşılmışsa evlenmenin aldatma sebebiyle iptaline karar verilebilir.

Hastalık Tedavi Edilemez Olmalıdır

Bir hastalığın gizlenmesinin aldatma sebebiyle evlenmenin iptali sebebi oluşturabilmesi için hastalığın tedavi edilemez olması gerekir,

İptal konusu yapılan hastalığın tedavi edilebilir nitelikte olduğunun anlaşılması durumunda evliliğin iptaline gidilemez.

“..Olayları açıklamak taraflara, hukuki nitelendirme hakime aittir. (HUMK.mad. 76) Türk Medeni Kanununun 149/2. maddesi “eşinde bulunmaması onunla birlikte yaşamayı kendisi için çekilmez bir duruma sokacak derecede önemli bir nitelikte yanılarak evlenmişse” ve Türk Medeni Kanununun 150/2. maddesi ise “davacının veya altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık kendisinden gizlenmişse” hükümlerini taşımaktadır. Toplanan delillerden davalının cilt (sedef) hasta-lığının bulaşıcı nitelikte olmadığı ve tedavi edilebilir olduğu altsoyun sağlığı için ağır bir tehlike de oluşturmadığı ve yukarıda bahsedilen her iki madde hükmüne uymadığı anlaşılmaktadır. Davacının davasının reddi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.” Y2HD, 03.10.2006, 5***1-1***9

Davalı Hastalığını Biliyor Olmalıdır

Herkesin her hastalıkta kendi hastalığını biliyor olduğu söylenemez. Çoğu hastalıklarda hastanın kendisi de hasta olduğunu bilmediği gibi hasta olduğunun farkında dahi olmayabilir. Kaldı ki çoğu hastalıların teşhisini tıp insanları bile koyamamaktadır.

Kendisinin hasta olduğunu dahi bilmeyen eşin diğer eşi aldattığının söylenmesi mümkün değildir. Bu yüzden aldatma sebebiyle evlenmenin iptali davasında bir hastalığın gizlenmesinin iptal sebebi oluşturabilmesi için davalinin kendi hastalığını biliyor olması gerekir. Aynı şekilde davalının kendi-sinde bulunan hastalığı bilmesi de gerekmiyorsa yine aldatma sebebiyle iptal davası açılamaz.

Ancak davacı bu durumda dilerse TMK m. 149 b. 2. Hükümlerine dayanarak nitelikte yanılma sebebiyle evlenmenin iptalini dava edebilir.

İlgili için Ağır Tehlike Oluşturmalıdır

Hastalık ilgilisinin sağlığı için ağır tehlike oluşturduğu halde bu durum gizlenmiş ise evlenmenin iptali dava edilebilir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununda ilgili olarak eşlerden biri veya onun altsoyu gösterilmiştir.

Diğer Eş İçin Ağır Tehlike

Aldatma sebebiyle evlenmenin iptali davasında eşlerden birinin sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık kendisinden gizlenmişse evlenmenin iptali dava edilebilir.

Bir hastalığın gizlenmesinin iptal sebebi oluşturabilmesi için hastalığın ağır tehlike oluşturması gerekmektedir. Bilindiği gibi her hastalık diğer eşin sağlığı için ağır tehlike oluşturmamaktadır. Diyelim ülser olan davalının bu hastalığı kendisi için bile ağır tehlike oluşturmaz.

Ağır tehlike yaratabilecek hastalıklara bulaşıcı hastalıklar örnek olarak verilebilir; AIDS, frengi, verem, cüzam vb.

Hemen belirtmek gerekir ki her türlü hastalığın ağır tehlike oluşturan bir hastalık olup olmadığının resmi sağlık kurulu raporuyla belirlenmiş olması gerekir.

Diğer Eşin Altsoyu İçin Ağır Tehlike

Aldatma sebebiyle evlenmenin iptali davasında sadece eşlerden biri için değil aynı şekilde onun altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık da kendisinden gizlenmişse evlenmenin iptali dava edilebilir.

“..Davalının temyizini İncelenmesine gelince; Medeni Kanunun 149/2. maddesi, eşinde bulunmaması onunla birlikte yaşamayı kendisi için çekilmez bir duruma butlanına karar verilebileceğini hükme bağlamıştır. Evliğin iptaline karar verilebilmesi için vahim bir yanılma halinin bulunması ve bu halin davacı için birlikte yaşamanın çekilmez hale gelmiş olması gerekmektedir. Kayseri Devlet Hastanesinin 27.9.2005 günlü raporunda davalının Epilepsi hastası olduğu belirtilmiş ancak bu hastalığın çekilmez olmadığını, altsoy içinde tehlike oluşturmadığını belirtilmiştir. Daha sonra 28.11.2005 tarihinde Dr. Hasan tarafından düzenlenen raporda ise, epilepsi hastalığının davacının altsoyu bakımından vahim tehlike arz edeceğine işaret edilmiştir. Raporlar çelişkilidir. Mahkemece; raporlar arasındaki çelişki Adli Tıp Kurumundan alınacak raporla giderilmesi sonucu uyarınca karar verilmesi gerekir. Eksik inceleme ile hüküm kurulması isabetsizdir.” Y2HD. 15.06.2006, 2***9-9***1

“..Davalı-davacı kadın temyizinde murafaa istemiş ise de; masraf yatırılmadığından murafaa isteminin reddine, dosya üzerinde inceleme yapılmasına karar vermek gerekmiştir. Davacının ve altsoyunun sağlığı için tehlike oluşturan bir hastalık kendisinden gizlenmişse evlenmenin iptali dava edilebilir. (TMK. md. 150, bent 2 ) Davalı epilepsi hastasıdır. Epilepsi hastalığının tedavisinin hastaya göre farklılık gösterdiği bilimsel bir gerçekliktir. Davalı hakkında alınan sağlık kurulu raporunda bir yandan kullanılan ilaçların “ özürlü doğuma sebep olabileceği” açıklanırken bir yandan da ‘’ilaçlarını kullanarak hamile kalabileceğine” işaret edilerek hüküm kurmaya elverişli olmayan ve yeterli açıklıktan yoksun bir sonuca varıldığı görülmektedir. Davalıda mevcut bulunan epilepsi hastalığının özellikle altsoyunun sağlığı için tehlike oluşturup oluşturmadığı konusunda açıklık içeren bir sağlık kurulu raporu alınmadan yetersiz ve kanaat vermeden uzak rapor ile yetinilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.” Y2HD, 12.02.2007. 1***6-1***2,

Karşı oy: “Eşte bulanan hastalığın butlan sebebini oluşturması için, hastalığın diğer eşin veya alt soyunun sağlığı için ağır (vahim) bir tehlike oluşturması gerekir. Hastalığın bulaşıcı veya soyaçekim sebebiyle sonraki nesle geçmesi durumunda vahim durumundan söz edilir. (MK. md. 150/2) Davalının epilepsi hastası olduğu, bu hastalığın davacının kendi sağlığı bakımından tehlike yaratmadığı tartışmasızdır. Aksaray Devlet Hastanesinin 26.01.2006 günlü raporlarında epilepsi hastalığının uzun süreli tedaviyi gerektirdiği, kullanılan ilaçların hamilelik sırasında çok düşük oranda özürlü doğuma neden olabileceği belirtilmiştir. Gelişen tıp bilgisinin hamilelik sırasında doğacak çocuğun Özürlü olup olmadığım tespit edilmesi de imkan dahilindedir. Bu açıklama karşısında Medeni Kanunun 150/2. maddesinin aradığı koşulları gerçekleşmemiştir. Davanın reddi gerekir. Açıklanan sebeple de araştırmaya yönelik değerli çoğunluğun kararlarına iştirak edilmemiştir.”

Bilindiği üzere kalıtımsal hastalıklar altsoy için tehlike yaratabileceği gibi bulaşıcı hastalıklar da altsoy için tehlike yaratmaktadır.

Hastalık Gizlenmiş Olmalıdır

Evlenmeden önce eşlerden birinin veya onun altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık diğer eşe söylenmişse başka bir deyişle davalının hastalığının davacı eş tarafından bilindiği anlaşılmakta ise evlenmenin iptaline karar verilemez.

Davacı eş ancak ağır tehlike oluşturan hastalık kendisinden gizlenmiş-se evlenmenin iptali dava edilebilir.

Susma Aldatma Sayılır

Bilindiği üzere eşlerden birinin kendi namus ve onuru hakkında susması kural olarak evliliğin iptaline sebep olmamakta ise de hastalığın gizlenmesi sebebiyle evlenmenin iptali davalarında her türlü susma diğer eşi aldatma sayılır.

Evlenmeden önce eşlerden birinin veya onun altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık varsa bu hastalık açısından hasta eşin açıklama yükümlülüğü vardır. Bu yükümlülük kendiliğinden var olduğu için diğer eşin bu konudaki sözlerine yanıt vermemek de aldatma ile eş değerlidir.

Başkasının Aldatmasından Haberdar Olunmaması Önemli Değildir

Eşlerden biri eşinin namus ve onuru hakkında doğrudan doğruya onun tarafından değil de bir başkası tarafından aldatılmışsa aldatmanın iptal sebebi olabilmesi için eşin bilgisi altında gerçekleşmesi zorunlu iken hastalığın gizlenmesi sebebiyle evlenmenin iptali davalarında eşin üçüncü kişinin aldatması hakkında bilgisinin bulunup bulunmamasının bir önemi bulunmamaktadır.

Üçüncü kişinin hastalık yokmuş gibi eşi aidatsa ve bu aldatmadan eşin bilgisi/haberi olmasa da hasta eş açıklama yükümlülüğüne uymadığı için evlenmenin aldatma sebebiyle iptali istenebilir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here